Mieszkanie z licytacji może przyciągać ceną wywołania, ale o tym, czy zakup się opłaci, decydują też stan lokalu, koszty remontu i termin przejęcia kluczy. Jak sprawdzić te informacje, ile pieniędzy przygotować i co zrobić po wygranej? Odpowiadamy na 10 pytań, które warto sobie zadać, zanim złożysz pierwszą ofertę.
W tym artykule podpowiadamy:
|

Gdzie szukać mieszkań i jak sprawdzić ofertę?
1. Gdzie znaleźć licytacje komornicze mieszkań?
Oferty możesz przeglądać w serwisie Nieruchomości KRUK, a warunki konkretnego przetargu sprawdzisz w oficjalnym obwieszczeniu komornika, publikowanym w Portalu Obwieszczeń i Licytacji Komorniczych. Z obwieszczenia dowiesz się, co dokładnie jest przedmiotem sprzedaży, jaka jest cena wywołania, ile wynosi rękojmia i kiedy można obejrzeć lokal. Znajdziesz tam też informację, czy licytacja komornicza mieszkania odbędzie się online, czy stacjonarnie.
W sprawach prowadzonych według nowych przepisów podstawową formą sprzedaży nieruchomości jest licytacja elektroniczna. Wierzyciel może jednak w ustawowym terminie zażądać licytacji publicznej w trybie stacjonarnym, a do części wcześniej wszczętych spraw nadal stosuje się poprzednie zasady. Dlatego przy każdej ofercie sprawdź tryb i terminy wskazane w obwieszczeniu.
2. Co sprawdzić przed wpłatą rękojmi?
Zacznij od tego, co kupujesz. Ogłoszenie może dotyczyć całego mieszkania, udziału we własności albo spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu. Udział oznacza, że staniesz się współwłaścicielem. Ma to bezpośrednie znaczenie, jeśli planujesz samodzielnie korzystać z całego mieszkania.
Porównaj obwieszczenie z księgą wieczystą oraz protokołem opisu i oszacowania. W dziale III księgi szukaj informacji o prawach i roszczeniach osób trzecich, a w dziale IV sprawdź hipoteki. Podczas oględzin zwróć uwagę na stan instalacji, ślady wilgoci i zakres prac potrzebnych przed wprowadzeniem się. Ustal też, czy ktoś korzysta z lokalu i na jakiej podstawie. Ta informacja może mieć dla Twoich planów większe znaczenie niż sam stan techniczny mieszkania.
Od jakiej kwoty zaczyna się licytacja i ile trzeba wpłacić?
3. Czym różni się pierwsza licytacja od drugiej?
Różnica dotyczy przede wszystkim ceny wywołania. Na pierwszej licytacji wynosi ona trzy czwarte sumy oszacowania. Jeżeli dojdzie do drugiej licytacji, przetarg zaczyna się od dwóch trzecich tej sumy.
| Etap | Cena wywołania | Przykład przy oszacowaniu na 480 000 zł |
| Pierwsza licytacja | ¾ sumy oszacowania | 360 000 zł |
| Druga licytacja | ⅔ sumy oszacowania | 320 000 zł |
Cena wywołania wyznacza kwotę startową. Ostateczna cena zależy od ofert uczestników. Jeśli rozważasz czekanie na drugi termin, weź pod uwagę, że lokal może zostać sprzedany na pierwszym przetargu. Po bezskutecznej pierwszej licytacji wyznaczenie drugiej wymaga wniosku wierzyciela i odbywa się na zasadach określonych w Kodeksie postępowania cywilnego.
4. Ile wynosi rękojmia i kiedy ją odzyskasz?
Rękojmia, potocznie nazywana wadium, wynosi co do zasady 10% sumy oszacowania. Jeśli lokal oszacowano na 480 000 zł, standardowa rękojmia wyniesie 48 000 zł zarówno na pierwszej, jak i na drugiej licytacji. Przy e-licytacji składa się ją najpóźniej na dwa dni robocze przed rozpoczęciem przetargu. Jeśli wybierasz przelew, liczy się dzień wpływu pieniędzy na rachunek komornika.
Gdy uzyskasz przybicie, wpłaconą rękojmię zalicza się na poczet ceny. Pozostałym uczestnikom komornik zwraca rękojmię niezwłocznie. Jeżeli po uzyskaniu przybicia nie zapłacisz reszty ceny w wyznaczonym terminie, tracisz rękojmię, a skutki przybicia wygasają.
Jak wziąć udział w przetargu i ustalić limit ofert?
5. Co trzeba zrobić, żeby przystąpić do e-licytacji?
Załóż indywidualne konto w systemie i zgłoś udział w konkretnym przetargu. Podaj wymagane dane, wnieś rękojmię zgodnie z obwieszczeniem i sprawdź w systemie, czy komornik dopuścił Cię do udziału. Jeśli działasz przez pełnomocnika, zweryfikuj wcześniej termin zgłoszenia i wymagane dokumenty.
Sprawdź też godzinę zakończenia przetargu. Gdy ktoś podbije cenę w ostatnich pięciu minutach przed planowanym końcem, przetarg przedłuży się o pięć minut. Każde kolejne podbicie w dodatkowym czasie przesuwa koniec o następne pięć minut.
6. Jak obliczyć, do jakiej kwoty warto licytować?
Ustal, ile możesz wydać na mieszkanie razem z doprowadzeniem go do stanu, w którym da się z niego korzystać. Od tej kwoty odejmij przewidywane koszty remontu, wpisu do księgi wieczystej i ewentualnego PCC. Jeżeli lokal jest zajęty, uwzględnij również wydatki, które poniesiesz, zanim będziesz mógł się wprowadzić lub zacząć go wynajmować. Tak wyliczysz swój limit ofert.
Przykładowo, jeśli Twój całkowity budżet to 420 000 zł, a na remont, opłaty i rezerwę potrzebujesz 45 000 zł, maksymalna oferta wynosi 375 000 zł. Rękojmia wpłacona przez zwycięzcę stanowi część tej ceny. Gdy PCC jest należny według standardowej stawki 2%, rezerwę na podatek oblicz od wartości rynkowej nieruchomości, która może różnić się od kwoty wylicytowanej.
Co dzieje się po złożeniu najwyższej oferty?
7. Ile czasu masz na zapłatę ceny?
Po uprawomocnieniu się postanowienia o przybiciu komornik wzywa nabywcę do zapłaty. Co do zasady masz na to dwa tygodnie od otrzymania wezwania. Wpłacasz pozostałą część ceny na rachunek depozytowy wskazany w wezwaniu. Na Twój wniosek komornik może wyznaczyć dłuższy termin, który łącznie nie może przekroczyć miesiąca.
Jeśli planujesz sfinansować zakup kredytem, przed złożeniem oferty ustal z bankiem, jakie dokumenty będą potrzebne i ile potrwa wypłata środków. Gotowość banku do rozpatrzenia wniosku i możliwość wypłacenia pieniędzy w terminie wskazanym w wezwaniu to dwie osobne kwestie.
8. Kiedy stajesz się właścicielem mieszkania?
Własność przechodzi na Ciebie z chwilą uprawomocnienia się postanowienia o przysądzeniu własności. Wcześniej sąd udziela przybicia, a nabywca po jego uprawomocnieniu wykonuje warunki licytacji, w tym wpłaca cenę. Prawomocne przysądzenie stanowi podstawę ujawnienia Twojego prawa w księdze wieczystej.
Jeżeli zakup podlega PCC, od dnia prawomocności przysądzenia biegnie też 14-dniowy termin na złożenie deklaracji PCC-3 i zapłatę podatku. Przed rozliczeniem warto sprawdzić, czy przysługuje Ci zwolnienie, na przykład przy nabyciu pierwszego mieszkania lub domu po spełnieniu warunków ustawowych.
Co możesz przejąć razem z mieszkaniem?
9. Czy po zakupie trzeba spłacić hipotekę poprzedniego właściciela?
Co do zasady hipoteki obciążające nieruchomość wygasają z chwilą uprawomocnienia się przysądzenia własności. Wierzyciele hipoteczni mogą dochodzić zaspokojenia z pieniędzy uzyskanych ze sprzedaży według zasad podziału tej sumy. Wykreślenie wygasłych wpisów z księgi wieczystej wymaga odpowiedniej podstawy. Zależnie od sytuacji będzie to samo prawomocne postanowienie o przysądzeniu własności albo postanowienie wraz z planem podziału.
Inne prawa mogą podlegać odmiennym zasadom. Przykładem jest służebność drogi koniecznej, która może nadal obciążać nieruchomość. Jeżeli w dokumentach widzisz służebność, użytkowanie lub prawo dożywocia, ustal przed licytacją, czy pozostanie ono w mocy po sprzedaży.
10. Czy można kupić mieszkanie, w którym ktoś nadal mieszka?
Tak. Przed złożeniem oferty ustal, czy w lokalu mieszka dotychczasowy właściciel, najemca czy osoba korzystająca z mieszkania na innej podstawie. Jeśli obowiązuje umowa najmu, nabywca co do zasady wstępuje w prawa i obowiązki wynajmującego. Dalszy przebieg najmu zależy od umowy i przepisów, które mają do niej zastosowanie.
Jeśli osoba zajmuje lokal bez tytułu, który pozwala jej pozostać w mieszkaniu wobec nabywcy, prawomocne przysądzenie własności może stanowić podstawę do wprowadzenia nabywcy w posiadanie i opróżnienia lokalu przez komornika. Termin faktycznego przejęcia mieszkania zależy między innymi od tego, czy dojdzie do dobrowolnego wydania lokalu i jakie przepisy chronią jego mieszkańców. Przy planowaniu przeprowadzki lub remontu uwzględnij czas potrzebny na przekazanie kluczy.
Sprawdź licytacje komornicze mieszkań w serwisie Nieruchomości KRUK. Wybierz interesującą Cię lokalizację, porównaj ceny wywołania i sprawdź w obwieszczeniu, kiedy możesz obejrzeć mieszkanie.
Najczęściej zadawane pytania o licytacje komornicze
Co trzeba wiedzieć o licytacjach komorniczych?
Przed licytacją sprawdź, jakie prawo kupujesz, czy lokal jest zajęty oraz ile i do kiedy trzeba wpłacić jako rękojmię. Ustal limit ofert z uwzględnieniem dodatkowych kosztów i przygotuj środki na terminową zapłatę ceny. Własność uzyskasz z chwilą uprawomocnienia się postanowienia o przysądzeniu.
Kto wygrywa licytację komorniczą?
Przetarg wygrywa dopuszczony do udziału licytant, którego oferta jest najwyższa w chwili jego zakończenia. Po przetargu sąd albo referendarz sądowy rozstrzyga o przybiciu. Jeżeli kupujący uzyska przybicie, musi jeszcze wykonać warunki licytacji, aby sąd mógł przysądzić mu własność.
Co wstrzymuje licytację komorniczą?
Licytacja może zostać wstrzymana między innymi wtedy, gdy sąd zawiesi postępowanie egzekucyjne w zakresie obejmującym sprzedaż. Samo wniesienie skargi na czynność komornika nie zawiesza egzekucji. Jeśli natomiast przed zamknięciem przetargu zostanie uregulowana należność wierzyciela wraz z kosztami, komornik umarza egzekucję, a trwający przetarg elektroniczny zostaje anulowany.
Co z ludźmi po licytacji komorniczej?
Sytuacja mieszkańców zależy od tego, na jakiej podstawie zajmują lokal. Jeśli obowiązuje umowa najmu, nabywca co do zasady przejmuje obowiązki wynajmującego. Gdy istnieje podstawa do opróżnienia mieszkania i nie dochodzi do dobrowolnego wydania, nabywca może wystąpić do komornika, który prowadzi czynności z uwzględnieniem przepisów chroniących mieszkańców.
